مقدمه
حسابداری رکن اصلی نظام اطلاع رسانی مالی و اقتصادی هر جامعه به شمار می رود ریاست محترم جمهوری سابق در پیام مورخ 2/6/1380 به اولین مجمع جامعه حسابداران رسمی ایران فرمود:
«پاسخگویی در عرصه ی اقتصادی و در هر عرصه ای، زمانی میسر است که اطلاعات معتبر و شفاف در اختیار قرار گیرد.
جامعه ی حسابرسان با تامین و ارزیابی اطلاعات مالی معتبر به تصمیم گیرندگان برای اتخاذ تصمیمات اقتصادی آگاهانه و استفاده ی بهینه از منابع محدود، افزایش بهره وری و در نهایت پاسخگویی، کمک شایان می کند.»
افراد هر جامعه ای به منظور خود نیاز به تصمیم گیری های صحیح اقتصادی و مالی دارند و برای انجام تصمیمات فوق وجود اطلاعات اقتصادی و مالی مناسب و صحیح از ضرورتهای اجتناب ناپذیر است.
حسابداری، حوزه ای از فعالیتهای خدماتی است که می تواند اطلاعات اقتصادی و مالی را در قالب گزارش مالی فراهم سازد.
واحدهای اقتصادی برای اتخاذ تصمیمات آگاهانه در مورد رویدادهای مالی از قبیل خرید و فروش و ارائه خدمات نیاز به اطلاعات دارند که بخشی از این اطلاعات توسط حسابداران تهیه و ارائه می شود.
فرم خلاصه اطلاعات کارآموزی
حسابداران با استفاده از داشتن تجربه و ابزار مناسب ابتدا اطلاعات مربوط به فعالیتها و رویدادهای مالی را شناسایی و اندازه گیری کرده، پس به پردازش آنها اقدام نماید و در نهایت خلاصه اطلاعات را به شکل صورت با گزارش های مالی در اختیار کسانی قرار می دهند.
فصل اول
آشنایی کلی با مکان کارآموزی
آشنایی کلی با مکان کارآموزی
کارآموزی اینجانب در شرکت توزیع نیروی برق شهرستان ایذه قسمت حسابداری و درآمد امور برق که در ابتدای بلوار ورودی شهر واقع شده است انجام پذیرفت.
که در ابتدا اطلاعاتی در خصوص تاریخچه تشکیل این شرکت، چگونگی و نحوه ی خدمات رسانی نیرو به مشترکین این شهرستان داده می شود.
محلی که در حال حاضر به عنوان اتفاقات، عملیات و خدمات مشترکین برق ایذه (نیروگاه سابق) می باشد در سال 1346 به نام موتور خانه شهرداری که در واقع خدمات برق رسانی به مردم زیر نظر شهرداری انجام می گرفت معروف بوده است که توسط سه ژنراتور دیزلی بافت قدیمی این شهرستان را تغذیه می نمود.
و در سال 1352 بهره برداری و نگهداری برق این شهر رسماً تحویل سازمان برق گردید. وضعیت ساختمانی تاسیسات اداره ی مرکزی برق ایذه شامل یک اداره مرکزی می باشد که خود تشکیل شده از دفتر رئیس دفتر حراست اداره مهندسی اداره حسابداری و اداره درآمد ا داره مشترکین خدمات و پشتیبانی قسمت عملیات می باشد. و یک سالن انبار و محوطه انبار و قسمت نگهبانی که در قسمت ورودی قرار دارد و 5 واحد منازل مسکونی که در انتهای محوطه واقع شده اند.
شرکت توزیع نیروی برق استان خوزستان که به عنوان پیمانکار زیر مجموعه ی برق منطقه ای استان خوزستان می باشد.
امور برق شهرستان ایذه دهدز با مدیریت منفک را شامل می شود یعنی به طور کلی کلید شهرستان های خوزستان بجز اهواز زیر نظر شرکت توزیع برق خوزستان فعالیت می نمایند.
مشخصات شرکت توزیع نیرو
شرکت توزیع نیروی برق خوزستان شرکتی است خدماتی که مسئولیت آن ارائه برق مداوم و مطمئن به مشترکین و نگهداری از شبکه های موجود و همچنین تامین برق متقاضیان می باشد از این رو شرکت با اجرای سیستم مدیریت کیفیت بر اساس استاندارد (2600) و سیستم ایمنی و بهداشت شغلی بر اساس استاندارد-800/OHSAS خود را نسبت به برآوردن خواسته های کیفی، ایمنی و بهداشتی متعهد می داند.
هدف اصلی رضایت مشترکین و متقاضیان بر اساس ضوابط و استانداردهای وزارت نیرو در چهار چوب قوانین ملی با توجه به موارد ذیل می باشد.
اهداف سازمان
1 تامین برق متقاضیان در حداقل زمان ممکن
2 کاهش زمان خاموشی ها تلفات شبکه
3 بهبود سیستم روشنایی معابر
4 ارائه خدمات مطلوب به مشترکین و متقاضیان
5 ارتقاء سطح سلامت و بهداشت کارکنان
6 رعایت ضوابط ایمنی و بهداشت توسط کارکنان و تامین کنندگان
7 توسعه منابع انسانی به عنوان با ارزش ترین سرمایه شرکت.
وظایف سازمان
1 بهسازی منابع انسانی از طریق آموزشهای منظم و ایجاد نظامهای انگیزش برای کارکنان
2 انجام اقدامات پیشگیرانه و اصلاحی برای بهبود مداوم سیستم
3 اصلاح و بهینه سازی
4 نگهداری و توسعه شبکه های موجود
مدیر عامل از طریق گزارش منظم نماینده مدیریت و برگزاری جلسه بازنگری مدیریت از کارایی و اثر بخشی سیستم اطمینان حاصل می نماید.
فصل دوم
بررسی سیستم حسابداری اداره برق
حسابداری
شناسایی، اندازه گیری، ثبت و گزارش اطلاعات اقتصادی به استفاده کنندگان به گونه ای که امکان قضاوت و تصمیم گیری آگاهانه برای آنها فراهم شود.
شخصیت حسابداری
واحد اقتصادی مشخص و جداگانه است که اطلاعات و گزارش های حسابداری فقط در مورد آن تهیه می شود.
اصول پذیرفته شده حسابداری
صورتها و گزارش های مالی بایستی با رعایت استاندارهای حسابداری تهیه شوند. مفاهیم و اصول حسابداری مجموعه ای از میثاقها، قواعد، روشها و رویه هایی است که به عنوان دستور العمل شناسایی و پردازش رویدادهای مالی برای تهیه صورتها و گزارش های مالی در طول زمان تجربه شده تغییر کرده و کامل شده است.
اصول پذیرفته شده حسابداری شامل: تفکیک شخصیت تداوم فعالیت دوره مالی اصل پولی اصل بهای تمام شده اصل تحقق درآمد و اصل ثبات و اصل و افشا و اهمیت.
اصل بهای تمام شده
اصل بهای تمام شده بیان می کند که دارایی ها و خدمات خریداری شده باید به بهای تمام شده واقعی خود که آن را بهای تمام شده تاریخی نیز می گویند ثبت شوند، مبلغ پرداختی در مبادله ملاک قرار می گیرد و بهای تمام شده معادل ارزش نقدی هر مبادله می باشد.
اصل افشاء
طبق این اصل دعاوی بر علیه شرکت، روشهای حسابداری معاملات با اشخاص وابسته باید در یادداشت پیوست بیاید و افشاء شود.
اصل تحقق درآمد
در جریان ورود وجه نقد با سایر دارائی ها، ناشی از فعالیت تجاری بوده و حقوق صاحبان سهام را افزایش دهد یا به عبارت دیگر افزایش ناخالص دارایی یا کاهش بدهی ها که ناشی از فعالیت تجاری بوده و منجر به افزایش سرمایه شرکت شود.
و شرایط تحقق درآمد:
1 تکمیل فرآیند کسب سود 2 معامله و داد و ستد واقع شده باشد.
4 اصل ثبات رویه :
بر اساس این اصل باید دوره از روش ها و رویه های یکنواخت استفاده کنند. ثبات رویه مقایسه صورتهای مالی یک دوره را با دوره بعد امکانپذیر می سازد.
نکته: برای امکان مقایسه نتایج مالی، ثبات رویه در استفاده از اصول حسابداری از سالی به سال دیگر باید رعایت گردد. این اصل به این معنی نیست که تمامی واحدهای تجاری موجود در یک صنعت باید از روش حسابداری مشابه ای استفاده کنند. و به این معنی را نمی دهد که واحد تجاری حق تغییر در روش حسابداری را ندارد، بلکه اگر یک واحد تجاری تغییری در اصول حسابداری انجام داد، باید تاثیر این تغییر بر سود ویژه به طور افشاء شود.
نكته: براي امكان مقايسه نتايج مالي، ثبات رويه در استفاده از اصول حسابداري از سالي به سال ديگر بايد رعايت گردد. اين اصل به اين معني نيست كه تمامي واحدهاي تجاري موجود در يك صنعت بايد از روش حسابداري مشابه اي استفاده كنند. و به اين معني را نمي دهد كه واحد تجاري حق تغيير در روش حسابداري را ندارد، بلكه اگر يك واحد تجاري تغييري در اصول حسابداري انجام داد، بايد تاثير اين تغيير بر سود ويژه به طور افشاء شود.
اصل تطابق هزينه ها با درآمدها
يك ارتباط طبيعي بين درآمدها و هزينه هاي وجود دارد. حسابداران براي استفاده از اصل مقابله هزينه با درآمد ابتدا درآمدها و هزينه هاي دوره را مشخص مي كنيم و اين اصل بر فرآيند اندازه گيري بود تمركز دارد. و روشهاي شناخت هزينه بر اساس عوامل زير مي باشد:
روش علت و معلول:
مانند بهاي تمام شده كالاي فروش رفته يا كميسيون فروش.
روش شناخت سيستماتيك :
در اين روش بر اساس قاعده به طور سيستماتيك هر ساله آن را مستهلك مي نمايد.
روش شناخت بلادرنگ يا فوري:
اين گـونه هزينه هايي هستند كه ارتباط به كالاهايي خاص نمي باشند. مانند: هزينه هاي حقوق مديران و هزينه هاي دارايي و فروش.
هزينه هاي تاسيس
هزينه هايي كه بابت تاسيس شركت ها متحمل مي گرديد. هزينه هاي تاسيس جزء داراييها مي باشند و هر ساله مستهلك مي گردند، زيرا داراي منافع آتي مي باشند.
اداره حسابداري درآمد امور برق شامل كارهاي (خدمات زير مي باشد).
1ـ تامين اعتبار اسناد
2ـ صدور حواله پرداخت
3ـ صدور سند پرداخت
4ـ صدور چك
5ـ پرداخت حقوق و دستمزد و پرسنل
6ـ پرداخت حق بيمه پرسنل به تامين اجتماعي
7ـ جمع قبوض پرداخت توسط مشتركين
8ـ مغاير گيري قبوض با اعلاميه هاي بانكي
9ـ ارسال قبوض به اداره مشتركين جهت جذب بدهي
اداره مهندسي با توجه به نياز شهر به توسعه شهر به توسعه شبكه يا اصلاح آن، اقدام به كشيدن كروكي از محل مورد نظر مي نمايد پس با يك پيمانكار كه قبلاً تاييد شده مذاكره و توسط اداره تداركات عقد قرارداد مي نمايد. پيمانكار پس از عقد قرار داد اقدام به دريافت جنس مي نمايد كه اداره مهندسي و ارسال آن به اداره حسابداري جهت تامين اعتبار، جنس مورد نظر را از انبار دريافـت و طبق سنــد به پيمانكــار تحــويل مي نمايد.
هر پيماني كه بسته مي شود يك دستور كار مي باشد و اعتبار اين دستور كار حتماً بايد طبق نامه و موافقت نامه قبلاً به اداره حسابداري رسيده باشد چون هر اعتبار مخصوص دستور كاري مي باشد.
سيستم حقوق و دستمزد
سيستم حقوق و دستمزد مجموعه اي از جزء به هم پيوسته در داخل يك موسسه است كه داده هاي مربوط به سهم نيروي كار در توليد محصولات و يا ارائه خدمات را به صورت ها و اطلاعات حقوق و دستمزد تبديل مي كند.
داده هاي مربوط به سهم نيروي كار عبارتند از: نام كارمند، شماره تامين اجتماعي، ساعات كاركرد، نرخ و دستمزد اضافه كاري، كسورات بيمه و ماليات و غيره مي باشد.
كنترل داخلي سيستم حقوق دستمزد مانند ساير روشهاي كنترل داخلي شامل تقسيم دقيق وظايف و مسئوليتها در سيستم حقوق و دستمزد است.
كه در اداره برق ايذه مانند ساير ادارات و موسسات وظايف و مسئوليتهاي حقوق و دستمزد در دواير زير تقسيم شده است.
1ـ دايره كارگزيني 2ـ دايره مثبت اوقات كار و ماموريت
3ـ دايره حقوق و دستمزد 4ـ صدور چك(يا دايره پرداخت)
و ثبت آن چنين مي باشد در دفتر روزنامه
هزينه حقوق پرسنل**
حق بيمه پرداختي**
ماليات حقوق پرداختي**
حق بيمه سهم كاركنان
به موجب قانون تامين اجتماعي مصـوب سوم تيـرماه 1354 و اصلاحيــه هاي بعد آن، كارفــرمايان مكلف مي باشند كه حق بيمه سهم هر يك از كاركنان را از مجموع حقوق و دستمزد ماهانه وي كسر و همراه حق بيمه سهم خود حداكثر تا پايان ماه بعد به حساب بانكي سازمان تامين اجتماعي واريز نموده و فيش بانكي مربوطه را همراه اظهار نامه حق بيمه و ليست حقوق و دستمزد كاركنان به شعبه سازمان تامين اجتماعي محل فعاليت موسسه تسليم و رسيد دريافت نمايند.
ماليات حقوق و دستمزد
مجموع حقوق و دستمزد هر يك از كاركنان بر اساس قوانين و مقررات مالياتي مشمول كسر ماليات بر درآمد حقوق مي باشد. مطابق قوانين مالياتي كارفرمايان مكلفند كه ماليات حقوق هر يك از كاركنان را كسر و حداكثر تا پايان ماه بعد به حساب بانكي وزارت ماليات و امور اقتصادي و دارايي واريز و همراه با ليست حقوق و دستمزد كاركنان به حوزه ماليات حقوق محل فعاليت تسليم و رسيد دريافت نمايند.
هر پيماني كه (قرارداد) بين پيمانكار و شركت توزيع برق ايذه(كارفرما) منعقد گردد يك نسخه از آن جهت اطلاع از كار انجام شده(نوع پيمان) اعم از ميزان پيمان (مبلغ قرار داد) مدت پيمان(تاريخ شروع و خاتمه) شماره پيمان، نام پيمانكار نوع قرار داد(اعم از اينكه مصالح به عهده پيمانكار باشد يا كارفرما) به تامين اجتماعي ارسال مي گردد.
هنگامي كه مدت پيمان بسته شده بين كارفرما و پيمانكار به پيمان رسيد و كار تحويل كارفرما گرديد اداره مهندسي اقدام به صدور صورت وضعيت طبق فهرست بها(نرخ نامه) مي نمايد و آن را به اداره حسابداري ارسال مي نمايد. چون امكان پرداخت طلب پيمانكار در همان موقع از زمانيكه كار به پايان رسيد نمي باشد ناگزير بايد آن را به صورت تعهد درآورد كه در فرم حواله پرداخت كه نشان دهنده تعهد كارفرما، به پيمانكار مي باشد، ثبت مي گردد.
بابت دستمزد دستور كار شمارهx شركت y *** ***كد
5% ماليات پرداختني*** ***كد
2% عوارض شهرداري *** ***كد