مقطع کاردانی رشته برق الکترونیک
عیب یابی موتور های DC
خلاصه گزارش:
مقدمه: شرکت ایران خودرو در مرداد ماه سال 1341 تحت شماره 7352 به نام شرکت کارخانجات ایران ناسیونال در اداره ثبت شرکتها به ثبت رسید و در تاریخ 15/7/1342 به بهره برداری رسید.
خلاصه وضعیت موجود در سالن آلومینیوم:
درحال حاضر محصولات تولیدی سالن آلومینیوم شامل سیلندر پژو، سرسیلندر XU7 سرسیلندر XU9 (مورد نیاز کارخانه ایرانه خودرو) و پوسته کلاچ (صادراتی) میباشد. در این گزارش ظرفیت سالن آلومینیوم را به تفکیک برای محصولات فوق بررسی می نمائیم:
بخش اول:
1- سیلندر پژو:
عمده ایستگاههای کاری برای تولید این محصول شامل ایستگاه ریخته گری HP2500 شمار وزنی کنترل ظاهری و ابعادی، تمیز کاری ، کنترل تمیزکاری، شات بلاست، سوراخکاری ، واترتست، شستشو نشت گیری و کنترل نهایی میباشد.
2- سر سیلندر XU9 , XU7
برای تولید این محصول یک خط ماهیچه گیری و یک خط تولید سرسیلندر در نظر گرفته شده است در خط تولید ماهیچه ایستگاههای ساخت، تمیزکاری، سوراخکاری و پخت ماهیچه موجود است و در خط تولید سرسیلندر ایستگاههای ریخته گری L.P ،شماره زنی کنترل ظاهری، تمیزکاری، تخلیه ماهیچه، X-RAY ، برش راهگاه، کیوبینگ، عملیات حرارتی ، واترتست، تمعیراتی و کنترل نهای موجود می باشد.
بخش دوم
سیلندر پژو:
در این قسمت وضعیت کلی دستگاهها ، تجهیزات و ایستگاههای مربوطه به تولید سیلندر پژو به همراه درصد توقفات، درصد ضایعات و ساعت کارکرد مجاز روزانه آنها تعیین میشود. در قسمت بعد ظرفیت این دستگاهها و ایستگاههای کاری تعیین شده و آنرا با برنامه تولید سال 80 سیلندر پژو مقایسه می کنیم.
در انتها نیز نیازبهای سالن آلومینیوم برای دستیابی به برنامه تولید سال 85 سیلندر پژو بررسی و مشخص میشوند.
کارآموز: مصطفی علی نژاد
عنوان کارآموزی: عیب یابی موتورهای DC
پیشگفتار
دنیا پس از رنسانس و به خصوص در قرن پایانی هزاره دوم آنچنان شاهد دگرگونی های شگرفی در زمینه های علوم و فنون بوده که بسان رویایی باور نکردنی می آید. رشد چشمگیر صنعت در روزگار ما بگونه ای بوده که حتی خالق داستانهای علمی و تخیلی ژول ورن چنین چیزی به مخیلهاش خطور نکرده و نتوانسته بود پیش بینی تحولات عصر تکنولوژی را تصور کند.
حرکت شتابان صنعت به اسب افسار گسیخته ای می ماند که یارای توقف نداشته و همان طور میتازد. سوار بر آن صاحبان صنایع بزرگ دنیا و کشورهای توسعه یافته می باشند که فاصله خود را لحظه به لحظه از دیگر کشورها بیشتر می کنند تا عملا امیدی برای رسیدن به آنها وجود نداشته باشد. در اینجا بود که دانشگاهها با هدف به روز کردن دانشجویان خود و با هدف اینکه از رهگذر عقب نمانده و افرادی تحصیل کرده که در صنعت روز دنیا عملاً عقب مانده و ناکارآمد باشند پرورش ندهند تصمیم به ورود در این عرصه گرفتند و تلاش کردند خلأ مزبور را به گونه ای پر نمایند. بزرگترین خدمتی که این مراکز آموزشی به دانشجویان خود و به صنعت کشور نمودند برقراری واحدهایی به نام کارآموزی بود تا بدینوسیله پیوندی میان دانشگاه و صنعت بوجود آید و با همراهی و معاضدت استادان دانشگاه و نخبگان فنون در هر چه بالا بردن سطح کیفیت محصولات و صنایع بکوشند. امید است این پیوند متقابل آینده ای بهتر از آن صنعت کشور نماید.
مقدمه ای پیرامون شرکت ایران خودرو
شرکت ایران خودرو در مرداد ماه سال 1341 تحت شماره 7352 به نام شرکت سهامی کارخانجات ایران ناسیونال در اداره ثبت شرکتها به ثبت رسید و در تاریخ 15/7/1342 به بهره برداری رسید.
این کارخانه در ابتدا به تولید اتوبوسهای مدل 11321 و مینی بوسهای 319 پرداخت. سپس در تاریخ 20 شهریور 1345 اجازه تأسیس کارخانجات ساخت انواع اتومبیلهای سواری 4 سیلندر به این کارخانه داده شد که به دنبال آن در 23/2/1346 تولید پیکان با امتیاز ساخت گروه کرایسلر در کارخانه شمالی آغاز گردید. در سال 1351 بخش مونتاژ موتور با ظرفیت 30 گروه کرایسلر در ساعت و چند ماه بعد قسمتهای تراش قطعات موتور و ریخته گری برای 6 قطعه از موتور پیکان با ظرفیت 15 دستگاه در ساعت شروع به کار کرد. این شرکت در اصل مجموعه ای از چند کارخانه صنعتی مختلف می باشد که هر کدام قسمتی از نیازهای تولیدات این کارخانه را برای تولید نهایی محصول برآورده می کنند که تعدادی از این کارخانجات به شرح زیر می باشند:
برش و پرس، رنگ زنی، ریخته گری و سنگ زنی، موتور سازی، تزئینات و تکمیل کاری، اتوبوس سازی، سواری سازی و …
سالن آلومینیم قسمت ریخته گری قرار است در چند سال آینده به ابهر انتقال یابد و در آنجا بصورت شرکتی مستقلاً فعالیت خود را آغاز نماید. همچنین سالن چدن این واحد نیز (ریختهگری) به تاکستان انتقال یافته و آن هم بصورت مستقل فعالیت خواهد کرد.
کارخانه ریخته گری ایران خودرو در زمینی به مساحت 10704 متر مربع در مجموعه جنوبی شرکت ایران خودرو و بین جاده مخصوص و قدیم کرج واقع شده است.
مقدمات اجرای طرح این کارخانه در اوایل سال 1350 بوده است که نصب و راه اندازی کارخانه توسط شرکت کرایسلر تا سال 1353 بطول انجامیده است بطوریکه در 27/7/1353 سالن ریختهگری رسماً افتتاح گردید و طبق برنامه از پیش تعیین شده تولید 6 قطعه چدنی موتور به شرح زیر را آغاز کرد:
سیلندر. سر سیلندر، اگزوز، فلایویل، کپه یاتاقان، چرخ دنده.
پس از گذشت 16 سال که تنها 6 قطعه چدنی موتور پیکان در این قسمت ساخته می شود از سال 1370 اقدام به ساخت قطعات جدید دیگر نمود که عبارتند از کاسه چرخ پیکان، دیسک پیکان، فلایویل پژو و تویی چرخ پیکان می باشد. پس از آن با تغییر برنامه تولید شرکت و انبوه سازی تولید کارخانه فقط به تولید قطعات سیلندر و سرسیلندر و از سال 79 قطعات صادراتی والئو پرداخت و تولید بقیه مایحتاج خود را به کارگاهها و کارخانه های خصوصی، اقماری و … واگذار کرد که بعضی از آنها تحت نظر ایران خودرو و بعضی دیگر بصورت مستقل به تولید محصول با کیفیت تحت نظر این شرکت
می پردازند.
مقدمه
در راستای سیاست توسعه صنعت خودرو و افزایش تولیدات، شرکت ایران خودرو در ادامه ارزیابی وضعیت موجود و امکان سنجی کارخانه ریخته گری، واحد برنامه ریزی مسئول انجام پروژه امکانسنجی و تهیه گزارش مربوطه برای تولید 59800 عدد سیلندر پژو، 31235 عدد سرسیلندر XU7 ، 28490 عدد سرسیلندر XU9 و پوسته کلاچ (صادراتی) در سالن آلومینیوم میباشد که نتایج بررسی این گزارش ارائه می گردد.
خلاصه وضعیت موجود در سالن آلومینیوم
در حال حاضر محصولات تولیدی سالن آلومینیوم شامل سیلندر پژو، سرسیلندر XU7 ، سرسیلندر XU9 (موردنیاز کارخانه ایران خودرو) و پوسته کلاچ (صادراتی) می باشد. در این گزارش ظرفیت سالن آلومینیوم را به تفکیک برای محصولات فوق بررسی می نماییم.
1-
عمده ایستگاههای کاری برای تولید این محصول شامل ایستگاه ریخته گری 2500 HP ، شمارهزنی، کنترل ظاهری و ابعادی، تمیزکاری، کنترل تمیز کاری، شات بلاست، سوراخکاری، واتر تست، شستشو، نشت گیری و کنترل نهایی می باشد.
2- سرسیلندر XU7 , XU9
برای تولید این محصول یک خط ماهیچه گیری و یک خط تولید سرسیلندر در نظر گرفته شده است. در خط تولید ماهیچه، ایستگاههای ساخت، تمیزکاری، سوراخکاری و پخت ماهیچه موجود است و در خط تولید سرسیلندر، ایستگاههای ریخته گری L.P ، شماره زنی، کنترل ظاهری، تمیز کاری، تخلیه ماهیچه، X-RAY ، برش راهگاه، کیوبینگ، عملیات حرارتی، واتر تست، تعمیراتی و کنترل نهایی موجود می باشد.
بخش اول
سرسیلندر XU7 , XU9
شرح وضع موجود:
فرآیند تولید سرسیلندر XU7 , XU9 مشابه بوده و دستگاهها و ایستگاههای موردنیاز آنها یکسان است اما در حال حاضر تولید سرسیلندر XU7 بدلیل عدم تحویل قالب ریخته گری آن، کمبود نیرو و پایین بودن اغلب دستگاه ها، متوقف می باشد.
در این بخش ابتدا وضعیت دستگاههای موجود در سالن آلومینیوم برای تولید سرسیلندر XU7 , XU9 ارائه می شود. سپس با توجه به اینکه این دستگاهها برای تولید سرسیلندر XU9 فعال میباشند لذا درصد توقفات، درصد ضایعات، زمان استاندارد و در نهایت ظرفیت این دستگاهها و ایستگاههای کاری مربوط برای این محصول را محاسبه می کنیم. در قسمت بعدی با توجه به یکسان بودن فرآیند تولید سرسیلندر XU7 , XU9 و یکسان فرض کردن درصد توقفات، درصد ضایعات و زمان استاندارد دستگاهها و ایستگاههای مختلف برای تولید دو محصول محاسبه میشود.
در انتهای این بخش نیازهای سالن آلومینیوم برای دستیابی به برنامه تولید سرسیلندر (28490 عدد سرسیلندر XU9 و 31235 عدد سرسیلندر XU7 ) در سال 80 بررسی می گردد.
در انتهاي اين بخش نيازهاي سالن آلومينيوم براي دستيابي به برنامه توليد سرسيلندر (28490 عدد سرسيلندر XU9 و 31235 عدد سرسيلندر XU7 ) در سال 80 بررسي مي گردد.
وضعيت دستگاهها و تجهيزات موجود براي توليد سرسيلندر (XU7 , XU9)
* براي محاسبه درصد توقفات و درصد ضايعات اين دستگاهها، ميانگين گرفته شده است. اين اطلاعات به تفكيك هر دستگاه در جدول بعد آمده است.
** اين دستگاهها براي سيلندر و سرسيلندر هر دو استفاده مي شوند.
توضيح: براي محاسبه درصد توقفات و درصد ضايعات، از اطلاعات ماههاي ارديبهشت و خرداد سال 80 استفاده شده است.
محاسبه ظرفيت دستگاهها
در اين قسمت ابتدا ظرفيت دستگاهها و ايستگاههاي ماهيچه سازي و سپس ظرفيت ساير دستگاهها و ايستگاههاي كاري كه براي توليد سرسيلندر XU9 فعال مي باشند را محاسبه كرده و در دو جدول ارايه مي كنيم.
لازم به توضيح است كه ستون “درصد ضايعات” بيانگر درصد ضايعات هر دستگاه بصورت جداگانه مي باشد. اما ستون “درصد ضايعات از دستگاه تا آخر” بيانگر درصد ضايعات كلي محصول از دستگاه موردنظر تا تحويلي به ماشين شاپ مي باشد. اعداد اين ستون در مورد هر دستگاه بصورت زير محاسبه شده است:
(درصد ضايعات ايستگاه موردنظر-1)/1000(درصد ضايعات ايستگاه ماقبل-1)/(درصد ضايعات ايستگاه آخر-1)/1=b
(b-1)/b = درصد ضايعات از ايستگاه موردنظر تا آخر
توضيح: ظرفيت سالانه دستگاهها، بدون كسر ضايعات و با توجه به ساعات كاري مجاز روزانه آنها و 260 روز كاري در سال بصورت زير محاسبه شده است:
زمان استاندارد/(درصد توقفات-1)× زمان در دسترس= ظرفيت سالانه هر دستگاه
بعنوان مثال براي دستگاه واتر تست داريم:
120550=67/1 / (1/0-1)×60×5/14×260= ظرفيت سالانه دستگاه واتر تست
جدول محاسبه ظرفيت سنجي سر سيلندر XU9
جدول محاسبه ظرفيت ماهيچه سازي
مقايسه توان توليد و برنامه توليد
در اين قسمت ظرفيت فعلي دستگاهها و ايستگاههاي مختلف كاري براي توليد سرسيلندر، با تعداد موردنياز آنها (با لحاظ ضايعات) مقايسه مي شود. ضمناً تعداد موردنياز در هر ايستگاه طبق رابطه زير بدست آمده است:
(درصد ضايعات از ايستگاه تا آخر-1)/تعداد موردنياز مطابق برنامه سال 80= تعداد مورد نياز سرسيلندر با لحاظ ضايعات
ظرفيت مازاد براي XU7 با كم كردن تعداد مورد نياز XU9 از ظرفيت توليد اين محصول بدست آمده است.
جدول مقايسه ظرفيت توليد ماهيچه و تعداد مورد نياز ماهيچه
جدول مقايسه توان توليد و برنامه توليد سرسيلندر
*ظرفيت اين دستگاه دو برابر شده است زيرا دو ايستگاه (دو دستگاه) بصورت موازي فعال فعال مي باشند.
** ظرفيت اين دستگاه سه برابر شده است زيرا جمعاً سه دستگاه در اين ايستگاه فعال مي باشند.
نتيجه گيري
الف: ماهيچه سازي
1- دستگاه ساخت مسير روغن: دو دستگاه موجود براي توليد 118708 عدد ماهيچه مسير روغن XU9 با 9376 عدد كسري ظرفيت مواجه مي باشند. براي جبران اين كسري ظرفيت مطابق رابطه زير نياز به 323 ساعت اضافه كار دو دستگاه مي باشد.
همچنين براي توليد 130146 عدد ماهيچه مسير روغن XU7 نياز به تهيه حداقل دو دستگاه (با ظرفيت مشابه) مي باشد.
2- دستگاه ساخت دود: دو دستگاه موجود در وقت عادي براي توليد ماهيچه ها مورد نياز XU9 به اندازه 44357 ظرفيت اضافه دارد.
براي توليد بقيه ماهيچه موردنياز XU7(42407=44357-86764) نياز به خريد يك دستگاه (با ظرفيت مشابه) مي باشد.
3- دستگاه ساخت هوا: دو دستگاه موجود در زمان عادي ضمن اينكه ماهيچه هاي موردنياز سرسيلندر XU9را تامين مي كنند به ميزان 3343 ماهيچه نيز ظرفيت اضافه دارند.
براي تولدي ماهيچه هاي XU7 نياز به دو دستگاه ديگر در زمان كاركرد عادي (با ظرفيت مشابه) مي باشد.
4- دستگاه ساخت واترژاكت: دو دستگاه براي 135667 واترژاكت XU9، 49955 عدد كسري ظرفيت مواجه مي باشند. براي جبران اين كسري بر اساس رابطه زير نياز به 2197 ساعت اضافه كار دو دستگاه مي باشد.
ضمناً براي توليد 148738 عدد واترژاكت XU7 نياز به خريد حداقل 2 دستگاه ديگر (با ظرفيت مشابه) مي باشد.
5- در ايستگاه تميزكاري ماهيچه براي رسيدن به برنامه توليد نياز به افزايش نيرو مي باشد.